Penaakulan Logik · 3.2.1
Hujah deduktif berbanding induktif
Hujah terdiri daripada satu atau lebih premis (pernyataan yang diambil sebagai diberi) yang membawa kepada satu kesimpulan. Hujah deduktif menghasilkan kesimpulan yang mesti mengikut secara logik dan pasti daripada premis.
Hujah induktif menghasilkan kesimpulan am daripada pemerhatian atau corak khusus, jadi kesimpulannya hanya berkemungkinan sahaja.
Standard pembelajaran rasmi (3.2.1)
“Menerangkan maksud hujah dan membezakan antara hujah deduktif dan hujah induktif.”
Apa maksudnya
Hujah terdiri daripada satu atau lebih premis (pernyataan yang diambil sebagai diberi) yang membawa kepada satu kesimpulan. Hujah deduktif menghasilkan kesimpulan yang mesti mengikut secara logik dan pasti daripada premis.
Hujah induktif menghasilkan kesimpulan am daripada pemerhatian atau corak khusus, jadi kesimpulannya hanya berkemungkinan sahaja.
Bagaimana ia diuji
Kertas 1 mungkin meminta murid mengklasifikasikan sesuatu hujah yang diberi sebagai deduktif atau induktif, atau mengenal pasti premis dan kesimpulan di dalamnya. Kertas 2 mungkin mengemukakan situasi ringkas dan memerlukan murid menerangkan mengapa sesuatu hujah itu deduktif atau induktif, merujuk kepada cara kesimpulan diperoleh.
Contoh berjawab
Nyatakan sama ada setiap hujah adalah deduktif atau induktif: (a) Semua segi empat sama mempunyai empat sisi sama panjang. ABCD ialah segi empat sama.
Oleh itu, ABCD mempunyai empat sisi sama panjang. (b) Matahari telah terbit setiap hari pada masa lalu.
Oleh itu, matahari akan terbit esok.
- Dalam (a), kesimpulan mengikut secara pasti daripada premis am tentang semua segi empat sama, ini ialah penaakulan deduktif
- Dalam (b), kesimpulan ialah generalisasi yang diperoleh daripada pemerhatian khusus berulang, ini ialah penaakulan induktif
Sumber:DSKP KSSM Mathematics Form 4 and 5 (Versi English)
Soalan lazim
Apakah premis dan kesimpulan dalam sesuatu hujah?
Premis ialah pernyataan yang diberikan sebagai benar atau diandaikan pada permulaan sesuatu hujah. Kesimpulan ialah pernyataan akhir yang diperoleh daripada premis tersebut.
Sesuatu hujah sentiasa mempunyai sekurang-kurangnya satu premis yang membawa kepada satu kesimpulan.
Bolehkah sesuatu hujah itu deduktif dan induktif pada masa yang sama?
Tidak, setiap hujah diklasifikasikan sebagai satu jenis berdasarkan struktur penaakulannya, deduktif jika kesimpulan mengikut dengan pasti daripada peraturan am, atau induktif jika ia menggeneralisasikan daripada pemerhatian khusus. Ia tidak boleh menjadi kedua-duanya serentak.
Adakah hujah deduktif sentiasa lebih baik daripada hujah induktif?
Tidak semestinya, kedua-duanya mempunyai tujuan berbeza. Hujah deduktif memberikan kesimpulan pasti daripada peraturan am, manakala hujah induktif memberikan kesimpulan berkemungkinan yang berguna untuk mengenal pasti corak dalam matematik dan sains, walaupun tanpa kepastian mutlak.